“Werk wordt optioneel voor biologische mensen”: wat kenniswerkers te wachten staat
‘Future Historian’ Aragorn Meulendijks spreekt op het komende Young M&A Forum over de gevolgen van de AI-ontwikkelingen voor de sector. “Tegen 2030 is 70 tot 80 procent van de huidige taken vervangen door AI. Zeker kenniswerkers, zoals M&A-specialisten zijn kwetsbaar.”
Historicus Aragorn Meulendijks begon zich in 2015 serieus te verdiepen in kunstmatige intelligentie (AI), aanvankelijk als hobby. De aanleiding was een serie van schrijver en blogger Tim Urban op de website Wait But Why, waarin hij signaleert dat vooruitgang zich niet in een rechte lijn ontwikkelt, maar exponentieel versnelt. Dit is de ‘wet van de versnellende meeropbrengsten’ zoals futurist Ray Kurzweil het noemt, naar analogie van Moore’s Law in de IT (een ervaringswet dat de rekenkracht van chips ongeveer elke twee jaar verdubbelt). De vooruitgang schrijdt met steeds grotere stappen voort, met andere woorden.
Dit inzicht zette Meulendijks op het spoor van een uitgebreider onderzoek. Hij las Ray Kurzweils ‘The Singularity is Near‘. Hij dook in de boeken van futuroloog en computerwetenschapper Vernor Vinge, die al in de vroege jaren negentig schreef over het moment waarop machines de menselijke intelligentie zouden overtreffen. En hij hield nauwlettend in de gaten hoe AI zich ontwikkelde. Drie jaar geleden besloot Meulendijks er zijn fulltime bezigheid van te maken, en zijn inzichten met anderen te delen. 5 maart is hij ‘keynote speaker’ op het Young M&A Forum. Hij zal onder andere ingaan op de gevolgen van de rasse schreden waarmee AI zich ontwikkelt.
De meest geavanceerde generieke AI-modellen, de zogenoemde frontier models, presteren inmiddels op Olympiade-niveau in wiskunde en theoretische fysica. Op de benchmark voor eenvoudige logica scoort de gemiddelde mens 86 procent; de beste AI-modellen zitten inmiddels op 85.
“Dat betekent dat het volgend jaar beter is dan de gemiddelde mens, en het jaar daarna beter is dan de slimste mens”, zegt Meulendijks. Wetenschappers die decennia zouden hebben besteed aan onderzoek, zetten dat nu in handen van AI, omdat de resultaten simpelweg sneller en grondiger zijn. “Je zult zien dat er een gigantische golf komt van wetenschappelijke doorbraken die door AI gerealiseerd worden.”
AI als top-onderhandelaar
De gevolgen voor de arbeidsmarkt zijn ingrijpend. Meulendijks wijst op het Future of Jobs Report van het World Economic Forum (WEF). Uit dit rapport blijkt dat 86 procent van de bedrijven verwacht dat kunstmatige intelligentie hun bedrijfsvoering tegen 2030 fundamenteel zal hebben getransformeerd.
Daarnaast concludeert het rapport dat in bepaalde sectoren tot wel 81,5 procent van de menselijke taken door automatisering kan worden overgenomen. Zeker in kennisintensieve sectoren zullen computers tegen die tijd allerlei taken kunnen uitvoeren die nu nog alleen door mensen kunnen worden gedaan. Dus ook de M&A-sector, waar medewerkers ‘een groot deel van hun tijd achter een computer zitten’ en allerlei denk- en rekenwerk verrichten dat AI straks veel beter en tegen veel lagere kosten kan.
Zelfs onderhandelen, toch bij uitstek een vaardigheid waarin mensen computers overtreffen (en mensen in de M&A-sector zich nogal eens in onderscheiden) is niet veilig voor de opmars van AI. “Onderzoek van de Universiteit van Zürich toonde aan dat AI-modellen in 85 procent van de gevallen de mening van mensen binnen twee weken volledig wist te veranderen.” Waarom zou AI straks in dealonderhandelingen niet ook kunnen worden ingezet om onderhandelingen te voeren?! Niet per se ter vervanging van menselijke onderhandelingen, maar dan toch zeker als versterking.
Want dat is hoe Meulendijks de toekomst voor zich ziet. Aan de ene kant zal de opmars van AI allerlei banen wegvagen – Meulendijks verwacht dat de werkloosheid onder kenniswerkers tegen 2030 op 20 à 30 procent zal komen te liggen. Aan de andere kant biedt AI diezelfde kenniswerkers de mogelijkheid om door middel van AI veel beter te presteren en – in het geval van de M&A-sector – om de kwaliteit en snelheid van het dealproces te verhogen.
Want AI is een fundamenteel andere technologie dan we gewend zijn, zegt Meulendijks het is geen ‘hamer’ – een instrument dat een simpele taak uitvoert waarvoor het gemaakt is – maar een virtuele collega die meedenkt en kritische feedback geeft.
AI als denkgereedschap
M&A-professionals kunnen AI bijvoorbeeld gebruiken als denkgereedschap om allerlei aannames te testen en kritisch na te denken over scenario’s, en zo hun eigen inzichten te verfijnen. Daarnaast leent AI zich er bij uitstek voor om allerlei patronen in gestructureerde en ongestructureerde data op te sporen.
Dat is bijvoorbeeld goud waard tijdens de due diligence-fase, Taken die voorheen dagen of weken kostten – diepgaand marktonderzoek, het doorspitten van allerlei juridische, financiële en strategische documenten – kunnen nu al met behulp van AI-agenten vliegensvlug worden uitgevoerd, vaak binnen luttele minuten.
AI-agenten kunnen daarbij zelfs real-time informatie verzamelen en analyseren, dus de uitkomsten zijn ook nog eens bijzonder actueel. En – om terug te komen op het gebruik van AI bij onderhandelingen – iemand met een AI-bril op kan veel nauwkeuriger de gemoedstoestand van de ander inschatten. “Want AI kan signalen opvangen, zoals hoeveel bloed er naar iemands hoofd stroomt. Daar heb je mogelijk wat aan tijdens dealbesprekingen”, aldus Meulendijks.
De meest succesvolle professionals zullen degenen zijn die AI-native worden en leren hoe zij deze ‘superkrachten’ combineren met menselijke oordeelsvorming en kritisch denken. In de woorden van Meulendijks zelf: “Puur organische, biologische mensen zullen overbodig worden. Best mogelijk dat ze nog gaan werken, maar dan vooral omdat ze het leuk vinden.”
Willen ze economisch gezien ook werkelijk een hoge toegevoegde waarde leveren, dan zullen ze een beroep op AI moeten doen.
Niet dat M&A-professionals zich moeten blindstaren op die toekomst. Vergeet de vijfjarenplannen, zegt hij. “Ik zou niet te veel over nadenken wat er over vijf jaar is. Focus op de komende twaalf tot achttien maanden. Omarm AI en probeer je productiviteit te vergroten.”
Wie daar in slaagt, moet niet opkijken als hij een vertienvoudiging van zijn productiviteit weet te bereiken. “En omgekeerd: wie AI niet goed weet in te zetten, concurreert straks met mensen die dat wel doen en daardoor tien keer sneller werken voor een fractie van de kosten.”
Aragorn Meulendijks spreekt op het Young M&A Forum – Spring Edition 2026 op 5 maart bij Hogan Lovells in Amsterdam.
