AI versnelt M&A-analyse, maar overtuigende IM’s maak je nog steeds niet met algoritmes
Generatieve AI heeft in korte tijd een vaste plek veroverd binnen M&A-teams. Tools worden ingezet om marktrapporten samen te vatten, financiële data te analyseren en eerste versies van teksten te genereren. Wat voorheen uren kostte, kan nu in minuten.
Die versnelling is onmiskenbaar. Maar wie betrokken is bij het opstellen van informatiememoranda, merkt ook iets anders. Ondanks alle technologische vooruitgang blijft één onderdeel van het proces opvallend arbeidsintensief. Het bouwen van een overtuigend IM. De vraag dringt zich op: als AI het inhoudelijke werk versnelt, waarom blijft het maken van een goed informatiememorandum dan zoveel tijd kosten?
AI is sterk in analyse, maar overtuiging vraagt iets anders
De kracht van AI ligt duidelijk aan de voorkant van het proces. Het analyseren van cijfers, het structureren van informatie en het genereren van tekst zijn precies de taken waarin AI uitblinkt. Voor de ‘platte’ inhoud van een IM, marktanalyses, financiële beschrijvingen, eerste narratieven, biedt het snelheid en schaal. Maar overtuiging ontstaat zelden uit informatie alleen en nooit zonder context.
Onderzoek laat zien dat vertrouwen niet alleen wordt bepaald door wat er wordt gezegd, maar vooral door hoe die informatie wordt gepresenteerd en geïnterpreteerd. Studies van onder andere Harvard Business Review en Stanford wijzen erop dat AI moeite heeft met context, nuance en het omgaan met interpretatieruimte, precies de elementen die in complexe besluitvorming het verschil maken.
Tegelijkertijd blijkt uit onderzoek van onder meer Nielsen Norman Group dat AI-gegenereerde content vaker wordt ervaren als generiek en minder authentiek, zeker wanneer deze niet wordt verrijkt met menselijke input. Authenticiteit en geloofwaardigheid blijken daarin bepalend. Dat leidt tot een ongemakkelijke, maar relevante conclusie. AI kan informatie genereren, maar geen vertrouwen afdwingen.
De vergeten stap in elk IM
In de praktijk zit de grootste uitdaging daarom niet in het verzamelen van informatie, maar in de vertaalslag ervan. Een informatiememorandum is geen verzameling van analyses. Het is een overtuigingsdocument. Een document dat richting geeft, vertrouwen opbouwt en de basis legt voor vervolgstappen in een dealproces.
Daarmee ontstaat een cruciale, maar vaak onderschatte fase. De ‘laatste meter’ van IM-productie. De stap waarin losse analyses, teksten en inzichten worden omgezet in één samenhangend, professioneel en consistent geheel. Zowel inhoudelijk als visueel. Juist daar, in de vertaalslag naar een overtuigend geheel, blijkt AI nog beperkt.
AI-tools maken het mogelijk om sneller content te produceren, maar de productie van een IM vraagt ook om iets anders: consistente visuals, duidelijke structuur, uniforme definities en controle over versies. Het zijn precies die elementen die bepalen of een document overtuigt en die tegelijkertijd lastig te automatiseren zijn.
Waar de meeste tijd verloren gaat
Wie ooit betrokken is geweest bij het opstellen van een IM, herkent het beeld. De inhoud staat grotendeels, maar de laatste fase kost disproportioneel veel tijd. Slides worden aangepast, tabellen opnieuw opgebouwd, grafieken uitgelijnd en teksten herschreven om consistentie te waarborgen. Verschillende versies circuleren naast elkaar en teamleden werken met uiteenlopende uitgangspunten.
Onderzoek laat zien dat professionals tot 40 procent van hun tijd in PowerPoint besteden aan formatting en het herstellen van consistentie. Een aanzienlijk deel van die tijd gaat bovendien op aan het zoeken naar bestaande slides en het aanpassen daarvan. Het gevolg is dat de winst die aan de voorkant wordt geboekt met AI, aan de achterkant vaak weer verloren gaat. Niet door gebrek aan inhoud, maar door de manier waarop die inhoud wordt samengebracht en gepresenteerd.
Consistentie is geen detail, het is vertrouwen
In een M&A-context is dat geen cosmetisch probleem. Een informatiememorandum fungeert als ‘source of truth’ voor meerdere stakeholders: investeerders, managementteams, adviseurs, boards én eigenaren. Het document vormt de basis voor gesprekken, analyses en uiteindelijk beslissingen.
Elke inconsistentie, in cijfers, definities of visuele presentatie, kan twijfel creëren. Niet alleen over het document zelf, maar over de kwaliteit en controle van het team erachter. Wetenschappelijk onderzoek bevestigt dit beeld. Consistente communicatie in boodschap én visuele uitwerking heeft een direct effect op vertrouwen. Betrouwbaarheid wordt niet alleen gelezen, maar ook gezien.
De echte uitdaging: de vertaalslag naar een consistent geheel
De kern van het probleem ligt daarmee niet in AI, maar in de stap die daarop volgt. AI kan helpen bij het genereren van inzichten, analyses en teksten. Maar die output komt vaak uit verschillende bronnen, in verschillende formats en met verschillende aannames. Het samenbrengen daarvan tot één coherent document vraagt om structuur, discipline en controle.
Zonder die structuur ontstaat een bekend patroon. Veel goede input, maar moeite om daar één consistent verhaal van te maken. Of scherper geformuleerd: de kwaliteit van een IM wordt niet bepaald door de input, maar door hoe die input wordt georganiseerd en gepresenteerd.
Werken vanuit één bron van waarheid
Daarom verschuift de aandacht in veel M&A-teams langzaam van contentcreatie naar contentorganisatie. Een terugkerend probleem is niet zozeer het gebrek aan informatie, maar het gebrek aan overzicht. Templates bestaan in meerdere versies, slides circuleren in verschillende varianten en visuals worden hergebruikt zonder zeker te weten of ze nog actueel zijn. De vraag wordt daarmee praktischer van aard. Waar vind je de juiste bouwstenen om een IM op te bouwen?
Steeds meer teams kiezen ervoor om hun content centraal te organiseren. Direct binnen de werkomgeving, vaak PowerPoint, waarin ze werken. Templates, slides, presentaties en visuals worden op één plek beschikbaar gemaakt, zodat iedereen met dezelfde, actuele uitgangspunten werkt. Dat heeft een direct effect op de productie van IM’s. Nieuwe input, al dan niet gegenereerd met AI, kan sneller worden verwerkt in een consistente structuur. Minder tijd gaat verloren aan zoeken, aanpassen en corrigeren, en meer aandacht kan naar de inhoud zelf.
De AI-paradox in M&A
De opkomst van AI legt daarmee een interessante paradox bloot. Aan de ene kant wordt het steeds makkelijker om snel hoogwaardige content te genereren. Aan de andere kant wordt het juist belangrijker om die content te structureren, te controleren en consistent te presenteren.
Want in de praktijk zit vertrouwen vaak in details. Een titel die net anders is uitgelijnd. Een grafiek in een afwijkende stijl. Een logo van een andere klant die per ongeluk is blijven staan. Verschillende kleuren, wisselende paginanummers of inconsistent gebruik van elementen op slides. Het zijn ogenschijnlijk kleine verschillen, maar ze hebben een groot effect op hoe een document wordt ervaren.
AI versnelt het denken. Maar overtuiging ontstaat pas wanneer dat denken wordt vertaald naar een helder, samenhangend en visueel consistent verhaal. Voor M&A-teams ligt daar de echte uitdaging. Niet in de vraag óf AI een rol speelt, dat doet het al. Maar in de vraag hoe al die inzichten, analyses en teksten uiteindelijk samenkomen in één document dat vertrouwen wekt.
Want uiteindelijk beoordelen investeerders geen prompts of datasets. Ze beoordelen één document en het vertrouwen dat dat document uitstraalt.
Daniel Stals is mede-eigenaar van Slidebuilder. Slidebuilder is een onmisbare PowerPoint plug-in in M&A die organisaties helpt om gemakkelijk en snel presentaties en documenten te maken binnen de huisstijl.
